Ik schrijf dit verhaal met redelijk gemengde gevoelens, maar de uiteindelijke aanleiding is een uitzending van Pauw en Witteman (zonder die laatste overigens) waarin een meneer Bert Dorenbos met een semi-ludieke actie besloot een flink aantal belangrijke politici een ”zelfmoord” pil op te sturen. Onze J.P. was duidelijk geshocked en heeft de veiligheidsdienst erop los gelaten, maar een en ander was aanleiding voor P&W om deze man eens aan te horen.
Waarom gemengde gevoelens? Simpelweg omdat ik afgelopen dinsdagmiddag, met prachtig lenteweer, samen met collega’s afscheid heb genomen van een man die in mijn zakelijke carrière een jaartje of tien bijna wekelijks mijn pad heeft gedeeld, en die ik omschrijf als een kerel die het maximale uit het leven heeft getracht te halen. Concreet kwam ik hem ongeveer twaalf jaar geleden als eigenaar/directeur van wat toen nog een toeleverancier van ons was, een bedrijfje wat voor ons een steeds belangrijker product produceerde, en waarvan de eigenaar een goede vriend was van mijn baas.
Ruud, zo heette hij, was niet een echte ondernemer pûr sang, maar wel een meer dan echt mens, iemand met pretoogjes als ik dat zo mag uitdrukken. Hij bouwde het bedrijfje wat hij zo goed als failliet van zijn vader van de belastingdienst overnam uit tot een bescheiden toko die mooie spullen maakte, hierbij vertrouwende op een aantal bijzonder trouwe medewerkers. Waarom was Ruud geen echte ondernemer? Eigenlijk omdat hij -waarschijnlijk vanuit zijn familie- had geleerd om geen geld uit te geven wat hij niet had, en ik heb vele discussies gehad met beide broers die zijn bedrijf draaiden over uitgeven van geld, of toch maar niet. Ik heb nooit geweten dat je boren zover kon slijpen…..
Wat was Ruud dan wel? Nou, hij was een echt mens, sociaal voelend voor de personen die hem trouw terzijde stonden in het runnen van de zaak, zelfs als een persoon door eigen medische omstandigheden eigenlijk buiten het echte arbeidsproces komt te staan en afhankelijk zou moeten zijn van onze welvaartsstaat. Kort door de bocht was zijn bedrijf totaan bijna zijn pensioengerechtigde leeftijd in de capabele handen van twee broers, aangevuld met een aantal absolute vakmensen van de oude stempel en een boekhouder van het type sigarenkistje en kasboek. Maar…. wij als klant wilde meer productie, nieuwe producten, snellere levertijden en betere prijzen, kortom… discussies die ik vaak heb gevoerd met hem, maar die altijd eindigden in een gezellig broodje en drankje tot diep in de middag bij café “Pleinzicht” in Schiedam, en eindeloze discussies over van alles en nog wat uit het leven, behalve echt over zaken doen.
Toen had ik wellicht al moeten doorzien wat er met hem aan de hand was, zeker omdat ik zelf een oma heb moeten zien wegkwijnen aan de gevolgen van dik 18 jaar Alzheimer, het keer op keer terugkomen op sterke ervaringen met een collega van mij in het verre Singapore, zijn avonturen in het hotel en wat al niet meer. Hij kon er (achteraf herkenbaar gelijk mijn oma) geen genoeg van krijgen om deze verhalen onder het genot van een glas rode wijn, een broodje hete kip en een sigaartje tot mij te laten komen, keer op keer, en elke keer alsof hij ze mij voor het eerst vertelde. Ik moet zeggen, dat ik deze vrijdagsessie altijd als een genoegen heb ervaren, want discussies over het leven en zijn persoonlijke ervaringen in zaken doen in Singapore zijn mij wel toevertrouwd.
Uiteindelijk een jaar of zeven geleden startte de overnameonderhandelingen tussen twee oude vrienden, mijn baas, en namens Ruud senior ,zijn zoon, want Ruud was inmiddels ietsje mistiger geworden, om het netjes uit te drukken. In zijn privéleven werd hij tot dan toe op het juiste pad gehouden door zijn lieve vrouw Ans, die altijd wist waar hij uithing, en die altijd ervoor zorgde dat hij na een broodje/zakenmeeting met Ron uiteindelijk weer thuis eindigde. Gek genoeg bevestigde zijn zoon tijdens de toespraak bij de crematie dit “zorgen dat je onvindbaar bent” gedrag van zijn vader feilloos, wetende dat hij meestal de weg naar een van zijn favoriete kroegjes wel had gevonden, daarbij op vakantie vrouw en kinderen soms even verdwaald achter zich latende. Een gezin wat hij overigens heel hoog in het vaandel had staan, een nagenoeg voorbeeldige vader dus, voor zover daar een echte definitie van bestaat.
Ruud had altijd een aanleiding voor een feestje, een gezellig samenzijn, een “zakenmeeting”, als het maar onder het genot van een wijntje, een sigaartje en een hapje kon. Hij vertelde mij wel eens dat zijn ultieme oude dag was om samen met zijn Ans een plekje in Frankrijk te bemachtigen om daar zijn oude dag door te brengen, du Vin, du Pain…enz, iets wat ik hem overigens meer dan gegund had. Het wrede lot had echter andere plannen voor Ruud en zijn egaa.
Zoals gezegd heeft Ruud zijn bedrijf zo’n zeven jaar geleden verkocht aan mijn baas, waarbij mijn baas (zoals ik hem ken) ervoor heeft gezorgd dat Ruud, een eigen ondernemer die nooit echt aan zijn pensioen had gedacht, ervoor heeft gezorgd dat hij buiten het geld voor het bedrijf, lekker een oude dag had kunnen uitleven. Helaas ontviel zijn levenspartner en engelbewaakster Ans hem tijdens een routineoperatie aan haar knie, en daarna was de toch al flink aanwezige Alzheimer-mistigheid ongeremd los leek het. Zonder zijn kompas Ans in het enigszins mistige leven waarbij niet alles meer zo helder voor de geest stond ging Ruud hard achteruit. Hierbij moet ik mijn bewondering uiten voor Ruud’s compassie als het gaat over een van mijn (door de overname) goede collega’s en Ruud’s steun in zijn ziekte en om in de arbeidswereld blijven, als niertransplantatiepatient, daar waar andere werknemers deze persoon waarschijnlijk hadden afgeschreven. Die bewondering is overigens wederzijds richting deze inmiddels echte collega, toen de rollen waren omgedraaid, en die ondanks het feit dat Ruud niet meer de eigenaar was van het bedrijf, samen met zijn vrouw tot bijna op het laatste Ruud is blijven bezoeken en stimuleren als het ging over herinneringen van het verleden, iets wat voor Alzheimerpatienten nu juist zaken zijn die ze zich niet meer kunnen herinneren.
Kort door de bocht werd ik dus een beetje kwaad toen deze uber-CU meneer Dorenbos vond dat alleen God mocht bepalen wanneer iemand uit het leven mocht stappen. Lees me niet verkeerd, want denkend aan Ruud had deze persoon van mij heel oud mogen worden met zijn vrouw en zijn gezondheid en vooral zijn geheugen. Geen van allen waren hem klaarblijkelijk gegund, en zeven jaar van twilightzone bestaan met angsten en pijn waren het enige wat hij nog kon uitleven voordat zijn lijf uiteindelijk de strijd opgaf, dit tot verdriet, maar heel dubbel ook tot verlossing van een ieder die hem een plekje in zijn/haar hart gaf. Respect voor zijn kinderen en zijn verzorgers, en zijn ex-werknemers die hem gedurende die periode nog hebben begeleid en gesteund, ook als dit uitzichtsloos was.
Kom ik terug op de uitzending van P&W. Wie is Dorenbos met zijn Christelijke kak om dit soort zinloos bestaan onder het mom van God bepaald niet te mogen beëindigen? En eindig ik met een eerdere conclusie, gedaan in een blog over een andere vriend die ons veel te vroeg is ontnomen. De verkeerde mensen gaan altijd te vroeg dood….., waarbij verkeerd uiteraard in de tegengestelde vorm bedoeld is. Ruud…. zoek een plekje aan de bar naast Jan Smit, een herkenbaar oude hippie met een droog soort humor en een heel eigen visie op het leven (ondanks dat hij import Amsterdammer is), pak een rood wijntje en een sigaartje….. we’ll meet again ol’ geezer…. rest in peace!!